კაკლის მურაბა — ტრადიციული ქართული რეცეპტი, „მურაბების მურაბა“
კაკლის მურაბა ქართულ სამზარეულოში განსაკუთრებულ ადგილს იკავებს და ხშირად „მურაბების მურაბად“ მოიხსენიება. ეს დესერტი არაერთ ოჯახში თაობიდან თაობას გადაეცემა და დღესაც ინარჩუნებს როგორც სადღესასწაულო, ისე ყოველდღიურ სუფრაზე დამკვიდრებულ სტატუსს. კაკლის მურაბის მომზადება ხანგრძლივი და შრომატევადი პროცესია, თუმცა სწორედ ეს დეტალები განაპირობებს მის უნიკალურ გემოს, ტექსტურასა და ვიზუალურ ეფექტს. ტრადიციული მეთოდით დამზადებული მურაბა გამორჩეულია ღრმა ფერით, სურნელოვანი სანელებლებითა და გამჭვირვალე, ბზინვარე სიროფით, რაც მას ქართული ტკბილეულის კლასიკად აქცევს. მსგავსი ტრადიციული ტკბილეულისა და სხვა ქართული მურაბების რეცეპტების ნახვა შესაძლებელია SheniSupra.ge-ის შესაბამის კატეგორიაში.
კაკლის მურაბა ტრადიციული რეცეპტით
ინგრედიენტები
მწვანე კაკალი — 100 ცალი
შაქარი — 2 კგ
კირი — 500 გ
შაბი — 1 სუფრის კოვზი
დარიჩინი — გემოვნებით
მიხაკი — გემოვნებით
ილი — გემოვნებით
ვანილი — გემოვნებით
წყალი — საჭიროების მიხედვით
ინგრედიენტების შერჩევისას განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა კაკლის ხარისხს: გამოიყენება საშუალო ზომის, მწვანე კაკალი, რომელიც ჯერ არ არის გამაგრებული და ადვილად ექვემდებარება დამუშავებას. მსგავსი დეტალური მიდგომა დამახასიათებელია ქართული ტრადიციული დესერტების უმეტესობისთვის.
მომზადების წესი
საშუალო ზომის მწვანე კაკალი საგულდაგულოდ გავთალოთ.
გათლილი კაკალი ჩავყაროთ შესაფერის ჭურჭელში, დავასხათ ბლომად წყალი და გავაჩეროთ სამი დღე. ამ პერიოდში წყალი დღეში სამჯერ უნდა გამოვუცვალოთ, რათა სიმწარე სრულად გამოიდევნოს.
მეოთხე დღეს წყალი გადავუწუროთ და თითოეული კაკალი ჩხირით ან ჩანგლით დავჩხვლიტოთ.
დავაყაროთ 500 გ კირი, დავასხათ იმდენი წყალი, რომ კაკალი მთლიანად დაიფაროს, და გავაჩეროთ სამი დღე-ღამე.
მეოთხე დღეს კაკალი გავრეცხოთ გამდინარე წყალზე ძალიან კარგად, რათა კირის კვალი არ დარჩეს.
გარეცხილი კაკალი ჩავყაროთ სუფთა ჭურჭელში, დავასხათ წყალი და გავაჩეროთ ოთხი დღე. ამ პერიოდშიც წყალი დღეში სამჯერ იცვლება.
თუ კაკალი უკვე კირში გამოყვანილი გვაქვს შეძენილი, მომზადების პროცესი სწორედ ამ ეტაპიდან იწყება.
მეხუთე დღეს ქვაბში ჩავასხათ ბლომად წყალი, ავადუღოთ და ჩავყაროთ კაკალი. ვხარშოთ 15 წუთი, შემდეგ წყალი გადავღვაროთ.
ისევ ჩავასხათ წყალი, ავადუღოთ, ჩავყაროთ ერთი სუფრის კოვზი შაბი და კაკალი, და კვლავ ვხარშოთ 15 წუთი. გადავწუროთ.
დავასხათ მდუღარე წყალი, ვადუღოთ 10 წუთი და ისევ გადავწუროთ.
ქვაბში დავასხათ წყალი, ჩავყაროთ ერთი ჭიქა შაქრის ფხვნილი (ან 2–3 სუფრის კოვზი თაფლი), ჩავყაროთ კაკალი და ვადუღოთ ნახევარი საათი. შემდეგ წყალი გადავწუროთ.
სუფთა ქვაბში ჩავასხათ ბლომად წყალი; ადუღებისთანავე ჩავყაროთ 2 კგ შაქარი და ავადუღოთ სიროფი.
სიროფში ჩავყაროთ კაკალი და ხარშვის პროცესში დავუმატოთ პატარა, სუფთა მარლაში მოთავსებული დანაყილი დარიჩინი, მიხაკი და ილი.
ვხარშოთ მანამდე, სანამ კაკალი სრულად არ მოიხარშება და არ მიიღებს მბზინავ, მუქ ფერს.
როცა მურაბა მზად იქნება, ცეცხლიდან გადმოვდგათ და დავუმატოთ ვანილი გემოვნებით.
კაკლის მურაბის მნიშვნელობა ქართულ კულინარიაში
კაკლის მურაბა არ არის მხოლოდ ტკბილეული — ის კულტურული მემკვიდრეობის ნაწილია. მსგავსი რთული და მრავალეტაპიანი რეცეპტები ასახავს ქართულ სამზარეულოში დამკვიდრებულ სიზუსტესა და მოთმინებას, რაც დამახასიათებელია სეზონური პროდუქტების დამუშავების ტრადიციებისთვის. მურაბა ხშირად მზადდება ზაფხულში, რათა ზამთარში განსაკუთრებული დესერტი დაამშვენოს სუფრა, განსაკუთრებით ჩაითან ან სხვა ქართული ტკბილეულის რეცეპტებთან ერთად.
დასკვნა
ტრადიციული წესით მომზადებული კაკლის მურაბა გამორჩეულია როგორც გემოთი, ისე დამზადების ტექნიკით. მიუხედავად ხანგრძლივი პროცესისა, შედეგი სრულად ამართლებს დახარჯულ დროსა და ძალისხმევას. სწორედ ამიტომ ინარჩუნებს კაკლის მურაბა განსაკუთრებულ ადგილს ქართულ კულინარიულ მემკვიდრეობაში და დღემდე რჩება ერთ-ერთ ყველაზე დაფასებულ დესერტად, რომლის მსგავს რეცეპტებსაც ხშირად შეხვდებით SheniSupra.ge-ის ქართული სამზარეულოს ტრადიციების განყოფილებაში.
წყაროები
Goldstein D. The Georgian Feast: The Vibrant Culture and Savory Food of the Republic of Georgia. University of California Press; 2013.
Ketskhoveli N. Georgian Traditional Cuisine. Tbilisi State Publishing House; 1985.
Davidson A. The Oxford Companion to Food. Oxford University Press; 2014
