ზოგადი განათლების სისტემის რეფორმის ეროვნული კონცეფცია დაამტკიცა- ნახეთ, დეტალურად

საქართველოს მთავრობამ დაამტკიცა ზოგადი განათლების სისტემის რეფორმის ეროვნული კონცეფცია, რომელიც განათლების სამინისტროს შეფასებით პასუხობს იმ გამოწვევებს, რის წინაშეც სკოლები დღეს დგას და მიზნად ისახავს სასწავლო შინაარსის, ინფრასტრუქტურისა და მართვის სისტემის ეტაპობრივ გაუმჯობესებას. დოკუმენტი მნიშვნელოვანია, რადგან ის განსაზღვრავს მომდევნო წლების ძირითად მიმართულებებს სკოლების განვითარების, სწავლების ხარისხის ამაღლებისა და მოსწავლეთა უკეთ მომზადების მიზნით [1].

მოვლენების აღწერა

დამტკიცებული ეროვნული კონცეფციის მიხედვით, საქართველოს ზოგადი განათლების სისტემა კომპლექსური გამოწვევების წინაშე დგას და არსებული მიდგომები სრულად ვერ უზრუნველყოფს ისეთი განათლების მიწოდებას, რომელიც მოსწავლეს ჩამოაყალიბებს პასუხისმგებლობის მქონე და კონკურენტუნარიან მოქალაქედ [1].

დოკუმენტში განათლების სამინისტრო რამდენიმე მთავარ პრობლემურ მიმართულებას გამოყოფს, რომელთა გაუმჯობესებაც მომდევნო წლებში იგეგმება. მათ შორისაა სასწავლო პროგრამების შინაარსი, რესურსები, მასწავლებელთა კვალიფიკაცია, ინფრასტრუქტურა და სკოლებში უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფა [1].

კონტექსტი და ფონი

განათლების სისტემის რეფორმა საქართველოში ბოლო წლების განმავლობაში ერთ-ერთ მნიშვნელოვან სახელმწიფო პრიორიტეტად რჩება. სხვადასხვა საერთაშორისო შეფასებები მიუთითებს, რომ სასწავლო შედეგების გაუმჯობესება საჭიროებს როგორც პროგრამების მოდერნიზაციას, ასევე მასწავლებელთა მხარდაჭერას და სკოლების ინფრასტრუქტურულ განვითარებას [2].

ეროვნული კონცეფციის დამტკიცება სწორედ ამ პროცესის ნაწილია და მიზნად ისახავს სწავლების ხარისხის გაძლიერებას ყველა საფეხურზე — დაწყებითი კლასებიდან საშუალო საფეხურამდე.

დეტალები და ფაქტები

კონცეფციის თანახმად, სასწავლო პროგრამების რეფორმის ერთ-ერთი მთავარი მიმართულება ფუნდამენტური საგნების სწავლების გაძლიერება იქნება. განსაკუთრებული ყურადღება გამახვილდება ჰუმანიტარულ მეცნიერებებზე, რომლებიც, დოკუმენტის მიხედვით, მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ეროვნული თვითმყოფადობისა და სახელმწიფოებრივი ცნობიერების ჩამოყალიბებაში [1].

ასევე დაგეგმილია ზუსტი და საბუნებისმეტყველო მეცნიერებების — მათემატიკის, ფიზიკის, ქიმიისა და ბიოლოგიის — სწავლების გაძლიერება.

დოკუმენტში დეტალურადაა აღწერილი განათლების საფეხურების ცვლილებები:

• დაწყებით საფეხურზე (I–VI კლასები) აქცენტი გაკეთდება კითხვის, წერისა და მათემატიკური აზროვნების საფუძვლების ჩამოყალიბებაზე.
• საბაზო საფეხურზე (VII–IX კლასები) პროგრამის შინაარსი გადანაწილდება ისე, რომ ჭარბი აკადემიური დატვირთვა ჩანაცვლდეს ინტერაქციული სწავლითა და მრავალფეროვანი გამოცდილებით [1].
• საშუალო საფეხურზე (X–XI კლასები) სწავლება გახდება მიზანმიმართული და პროფილური პრინციპის საფუძველზე ორგანიზებული.

დოკუმენტის მიხედვით, ეროვნული გამოცდები სრულ თანხვედრაში მოვა ეროვნული სასწავლო გეგმის შინაარსთან. ამ პროცესის მხარდასაჭერად, XI კლასში სკოლაში უზრუნველყოფილი იქნება ორგანიზებული რეპეტიტორიუმი, რაც შეეხება იმ მოსწავლეებს, რომლებიც XI კლასს დაასრულებენ 2027–2028 სასწავლო წელს [1].

ასევე, XII კლასში სწავლა დარჩება ნებაყოფლობითი იმ მოსწავლეებისთვის, რომლებიც დამატებით მოისურვებენ აკადემიური მზადყოფნის განმტკიცებას.

კონცეფცია ითვალისწინებს სასკოლო სახელმძღვანელოების ძირეულ გადახედვას და ერთი სახელმძღვანელოს პრინციპის შემოღებას, რაც მიზნად ისახავს ხარისხიან რესურსებზე თანაბარი ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფას [1].

პირველკლასელთა ჩარიცხვის წესშიც იგეგმება ცვლილება: ბავშვი პირველ კლასში ჩარიცხვას შეძლებს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მას 15 სექტემბრის ჩათვლით შეუსრულდა 6 წელი. ასევე, რეგისტრაციის პროცესში დამატებითი ეტაპი სარეგისტრაციო მისამართის მიხედვით 2026–2027 სასწავლო წლიდან დიდ ქალაქებს შეეხება [1].

დოკუმენტი ასევე მოიცავს ინფრასტრუქტურულ სტანდარტებს, რომლებიც გულისხმობს სრულად აღჭურვილ ლაბორატორიებს, სპორტულ ინფრასტრუქტურას, ბიბლიოთეკებს, კვების ობიექტებსა და ადაპტირებულ გარემოს.

სწავლაზე ორიენტირებული გარემოს უზრუნველსაყოფად, სკოლებში შემუშავდება მობილური ტელეფონების გამოყენების წესი, ხოლო ბულინგის პრევენციის მიზნით იგეგმება საინფორმაციო კამპანიები და მასწავლებელთა გადამზადება [1].

2026–2027 სასწავლო წლიდან დაწყებითი საფეხურის მოსწავლეებისთვის სავალდებულო გახდება სასკოლო ფორმის ტარება, რაც სამინისტროს შეფასებით ხელს შეუწყობს თანასწორი გარემოს შექმნას [1].

საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა

საერთაშორისო პრაქტიკაში განათლების რეფორმები ხშირად მიმართულია როგორც სასწავლო პროგრამების მოდერნიზაციისკენ, ასევე სკოლებში უსაფრთხო და ინკლუზიური გარემოს შექმნისკენ. UNESCO-სა და OECD-ის რეკომენდაციებში ხაზგასმულია, რომ ხარისხიანი განათლება საჭიროებს მასწავლებელთა მუდმივ პროფესიულ განვითარებას და თანამედროვე სასწავლო რესურსებზე თანაბარ ხელმისაწვდომობას [2].

მობილური ტელეფონების გამოყენების რეგულაცია სკოლებში ასევე აქტუალური საკითხია ევროპის რამდენიმე ქვეყანაში, სადაც მსგავსი პოლიტიკა მოსწავლეთა კონცენტრაციის გაუმჯობესებას უკავშირდება [3].

საქართველოს კონტექსტი

საქართველოსთვის კონცეფციის დამტკიცება წარმოადგენს განათლების სისტემის განვითარების ერთ-ერთ მთავარ ეტაპს. ცვლილებები შეეხება როგორც სასწავლო შინაარსს, ასევე ინფრასტრუქტურასა და უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფას.

საზოგადოებისთვის მნიშვნელოვანი იქნება, როგორ განხორციელდება აღნიშნული გეგმები პრაქტიკაში და რა გავლენა ექნება მათ მოსწავლეთა განათლების ხარისხზე. დეტალური ინფორმაცია განათლების პოლიტიკისა და მიმდინარე სიახლეების შესახებ შესაძლებელია იხილოთ ასევე პლატფორმაზე https://www.sheniambebi.ge.

ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება

დამტკიცებული ეროვნული კონცეფცია განსაზღვრავს საქართველოს ზოგადი განათლების სისტემის განვითარების მთავარ მიმართულებებს მომდევნო წლებისთვის. დოკუმენტი მოიცავს სასწავლო პროგრამების რეფორმას, გამოცდების სისტემის შესაბამისობას სასწავლო გეგმასთან, ინფრასტრუქტურის გაუმჯობესებასა და უსაფრთხო სასკოლო გარემოს უზრუნველყოფას.

მომდევნო ეტაპზე მნიშვნელოვანი იქნება რეფორმის განხორციელების პროცესის შეფასება და იმის დაკვირვება, რამდენად შეძლებს განათლების სისტემა დასახული მიზნების მიღწევას.

დეტალური ინფორმაცია იხილეთ ბმულზე.

წყაროები

1. საქართველოს მთავრობის მიერ დამტკიცებული „ზოგადი განათლების სისტემის რეფორმის ეროვნული კონცეფცია“. (ოფიციალური დოკუმენტი).
2. OECD. Education Policy Outlook and Recommendations. https://www.oecd.org/education/
3. UNESCO. Global Education Monitoring Report. https://www.unesco.org/gem-report/