აშშ-ის უზენაესმა სასამართლომ 6 ხმით 3-ის წინააღმდეგ არაკონსტიტუციურად ცნო პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის აღმასრულებელი ბრძანება, რომელიც აშშ-ის ტერიტორიაზე დაბადებული გარკვეული კატეგორიის ბავშვებისთვის მოქალაქეობის ავტომატური მინიჭების შეზღუდვას ითვალისწინებდა.
გადაწყვეტილებით, სასამართლომ კიდევ ერთხელ დაადასტურა, რომ კონსტიტუციის მე-14 შესწორებით გარანტირებული დაბადებით მოქალაქეობის პრინციპი ძალაში რჩება. (Reuters)
სასამართლოს უმრავლესობის მოსაზრება მთავარმა მოსამართლემ, ჯონ რობერტსმა, ჩამოაყალიბა. გადაწყვეტილებაში ხაზგასმულია, რომ პრეზიდენტის აღმასრულებელი ბრძანება ვერ ცვლის კონსტიტუციით დადგენილ უფლებას და ეწინააღმდეგება მრავალწლოვან სასამართლო პრაქტიკას, მათ შორის 1898 წლის ისტორიულ პრეცედენტს, რომელმაც დაბადებით მოქალაქეობის პრინციპი უკვე დაადასტურა. (Reuters)
გადაწყვეტილება მნიშვნელოვან პოლიტიკურ და სამართლებრივ მარცხად განიხილება ტრამპის ადმინისტრაციისთვის, რადგან დაბადებით მოქალაქეობის შეზღუდვა მისი საიმიგრაციო პოლიტიკის ერთ-ერთი მთავარი მიმართულება იყო. (Reuters)
დონალდ ტრამპი ამ საკითხზე ცვლილებების აუცილებლობაზე ჯერ კიდევ 2015 წლის საპრეზიდენტო კამპანიის დროს საუბრობდა. მეორე საპრეზიდენტო ვადის დაწყების პირველივე დღეს, 2025 წლის 20 იანვარს, მან ხელი მოაწერა აღმასრულებელ ბრძანებას, რომლის მიხედვითაც ავტომატური მოქალაქეობა აღარ უნდა მინიჭებოდათ აშშ-ში დაბადებულ ბავშვებს, თუ მათი მშობლები ქვეყანაში უკანონოდ იმყოფებოდნენ ან მხოლოდ დროებითი ვიზით ცხოვრობდნენ. (Reuters)
ბრძანების გამოცემისთანავე იგი სასამართლოში გაასაჩივრეს უფლებადამცველმა ორგანიზაციებმა, მათ შორის ამერიკის სამოქალაქო თავისუფლებათა კავშირმა (ACLU). ფედერალურმა სასამართლოებმა დოკუმენტის მოქმედება ჯერ კიდევ 2025 წელს შეაჩერეს და დაასკვნეს, რომ ის ეწინააღმდეგებოდა აშშ-ის კონსტიტუციასა და 1898 წლის საქმეზე United States v. Wong Kim Ark მიღებულ პრეცედენტულ გადაწყვეტილებას. ამის გამო აღმასრულებელი ბრძანება პრაქტიკაში არასოდეს ამოქმედებულა. (Reuters)
მას შემდეგ, რაც ადმინისტრაციამ ქვედა ინსტანციების გადაწყვეტილებები არაერთხელ გაასაჩივრა, საქმე საბოლოოდ აშშ-ის უზენაეს სასამართლოში განიხილეს. საბოლოო ვერდიქტით სასამართლომ ძალაში დატოვა კონსტიტუციური პრინციპი, რომლის მიხედვითაც აშშ-ის ტერიტორიაზე დაბადებული თითქმის ყველა ბავშვი დაბადებიდანვე ამერიკის მოქალაქედ ითვლება. (Reuters)
