ნაოჭების გაჩენა ტუჩის მიდამოში — მიზეზები და პროფილაქტიკური გზები
ნაოჭების გაჩენა ბევრი ქალისთვის სერიოზულ განგაშის სიგნალად აღიქმება. ასაკის მატება და სხეულსა თუ სახეზე კანის სტრუქტურული ცვლილებები გარდაუვალია — ზოგი ამას საკუთარი ცხოვრების გამოცდილების ბუნებრივ ანარეკლად მიიჩნევს, სხვებისთვის კი ნაოჭები ესთეტიკურ დისკომფორტს იწვევს და ახალგაზრდული იერის შენარჩუნების სურვილს აძლიერებს. რაც უნდა იყოს დამოკიდებულება, მოვლილი, სუფთა და ჯანსაღი კანი უნივერსალური ღირებულებაა. სწორედ ამიტომ იზრდება ინტერესი ისეთ თემებზე, როგორიცაა ნაოჭების პრევენცია და კანის ყოველდღიური მოვლის მნიშვნელობა (იხ. „კანის ყოველდღიური მოვლა“).
რა არის ტუჩის მიდამოში წარმოქმნილი ნაოჭები
ტუჩის გარშემო არსებული ნაოჭები, როგორც წესი, თხელი, მოკლე, ვერტიკალური და ზედაპირული ხაზებია, რომლებიც კვეთენ ტუჩების კონტურს. ისინი განსხვავდება ნასოლაბიური და მარიონეტული ნაოჭებისგან, პირველ რიგში, მათი ლოკალიზაციითა და ფორმით. დროთა განმავლობაში და სხვადასხვა ფაქტორის ზემოქმედებით, ეს ზედაპირული ხაზები შეიძლება უფრო ღრმა და თვალსაჩინო ნაოჭებად გარდაიქმნას, რაც კანის ტექსტურის ცვლილებასა და ვიზუალურ სიმძიმეს იწვევს.
ნაოჭების წარმოქმნის ძირითადი მიზეზები
ტუჩის მიდამოში ნაოჭების გაჩენა დაკავშირებულია როგორც ბიოლოგიურ, ისე ცხოვრების წესთან დაკავშირებულ ფაქტორებთან. ყველაზე გავრცელებულ მიზეზებს შორისაა:
დერმისა და კანქვეშა ცხიმოვანი ქსოვილის გათხელება ტუჩის არეში, რასაც თან ახლავს ორბიკულარის ორსის კუნთის ტონუსის დაქვეითება;
კუნთების აქტიური და განმეორებადი მუშაობა საუბრისა და ემოციების გამოხატვის დროს;
წინა ან გვერდითი კბილების ამოღება, რაც შესაძლოა ყბის ფორმისა და ტუჩის მხარდაჭერის ცვლილებას გამოიწვიოს;
გადაჭარბებული ინსოლაცია და ულტრაიისფერი სხივების ზემოქმედება;
ტუჩების ინდივიდუალური ანატომიური სტრუქტურა;
მოწევა, რომელიც აზიანებს კოლაგენს — ქსოვილების სიმტკიცისა და ელასტიკურობის მთავარ კომპონენტს;
კვების დისბალანსი და მკვეთრი წონის კლება;
სითხის არასაკმარისი მიღება;
ჰორმონალური დისბალანსი;
გენეტიკური მიდრეკილება.
ამ ფაქტორების ერთობლიობა აჩქარებს კანის დაბერების პროცესებს და ზრდის ნაოჭების გაღრმავების რისკს. ამ კონტექსტში განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია როგორც სწორი კვება, ისე დამცავი საშუალებების გამოყენება (იხ. „კანის დაცვა მზისგან“).
როგორ შეიძლება ნაოჭების გაჩენის შემცირება
უკვე წარმოქმნილი ნაოჭების სრულად მოცილება სახლის პირობებში პრაქტიკულად შეუძლებელია. ეს ბუნებრივია, რადგან ყოველდღიური საქმიანობა — ჭამა, საუბარი, სიცილი და ემოციების გამოხატვა — მუდმივად ამუშავებს ტუჩის ირგვლივ კუნთებს. მიუხედავად ამისა, შესაძლებელია ნაოჭების ვიზუალური შესამჩნევობის შემცირება და მათი გაღრმავების პრევენცია.
პროფილაქტიკის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიმართულებას წარმოადგენს სპეციალური სავარჯიშოებისა და მასაჟის კომპლექსები, რომლებიც მიზნად ისახავს ორბიკულარული კუნთის გამაგრებასა და მოდუნებული ზონების ტონუსის გაუმჯობესებას. ამასთან ერთად, ფართოდ გამოიყენება კოსმეტიკური საშუალებები, რომელთაც უფრო პროფილაქტიკური ეფექტი აქვთ და კანის დატენიანებასა და ელასტიკურობის შენარჩუნებას უწყობენ ხელს (იხ. „ანტიასაკობრივი კანის მოვლა“).
პროფესიული ესთეტიკური მიდგომები
ტუჩის მიდამოში ნაოჭების შესამსუბუქებლად ესთეტიკურ პრაქტიკაში გამოიყენება რამდენიმე მეთოდი, რომლებიც განსხვავებული მექანიზმით მოქმედებს:
ბოტულინის თერაპია
პროცედურა გულისხმობს A ტიპის ბოტულინის ტოქსინის ინექციას პრობლემურ ზონაში, ძირითადად ტუჩის ზედა ნაწილში. ბოტულინის მოქმედება ამშვიდებს ორბიკულარის ორსის კუნთს, ამცირებს მის გადაჭარბებულ აქტივობას, ხსნის სპაზმს და ამცირებს ნაოჭების შემდგომი გაღრმავების რისკს. მცირე დოზის გამოყენება საშუალებას იძლევა სახის ბუნებრივი გამომეტყველება შენარჩუნდეს.
კონტურული პლასტიკა
ეს მეთოდი გულისხმობს ნაოჭების შევსებას ჰიალურონის მჟავაზე დაფუძნებული შემავსებლებით. პროცედურის შედეგად იქმნება კოლაგენური ჩარჩო, რბილდება ნაოჭები, კანის ტექსტურა უფრო ერთგვაროვანი ხდება, უმჯობესდება ტურგორი, იზრდება ტენიანობა და კანი იძენს მსუბუქ ბზინვარებას. ჰიალურონის მჟავაზე დაფუძნებული მიდგომების შესახებ დამატებითი ინფორმაცია შეგიძლიათ იხილოთ სტატიაში „ჰიალურონის მჟავა კანისთვის“.
ბიორევიტალიზაცია
ბიორევიტალიზაციის მთავარი კომპონენტია ჰიალურონის მჟავაზე დაფუძნებული შემავსებელი, რომელიც გამდიდრებულია პეპტიდებით, ამინომჟავებით, ვიტამინებითა და სხვა აქტიური ნივთიერებებით. პროცედურის შედეგად უმჯობესდება მეტაბოლური პროცესები, კანი ინტენსიურად ტენიანდება, მატულობს მისი სიმტკიცე და ელასტიკურობა, ხოლო ფიბრობლასტების აქტივაცია ხელს უწყობს კანის სტრუქტურული განახლების პროცესებს.
მეზოთერაპია
მეზოთერაპიის დროს გამოყენებული კოქტეილი შეირჩევა ინდივიდუალურად, კანის ტიპისა და ნაოჭების სიმძიმის გათვალისწინებით. ასეთი კოქტეილები შეიძლება შეიცავდეს ვიტამინებს, ამინომჟავებს, ანტიოქსიდანტებს, ჰიალურონის მჟავას, კოლაგენს, პეპტიდებსა და კერამიდებს. პრაქტიკაში მეზოთერაპია განსაკუთრებით ეფექტურად გამოიყენება ახლად წარმოქმნილ ნაოჭებზე, როდესაც კანის რეგენერაციული პოტენციალი უფრო მაღალია (იხ. ასევე „კანის ტიპები და მოვლა“).
დასკვნა
ტუჩის მიდამოში ნაოჭების გაჩენა მრავალფაქტორიანი პროცესია, რომელიც უკავშირდება როგორც ბუნებრივ დაბერებას, ისე ცხოვრების წესს და გარემო ზემოქმედებებს. მიუხედავად იმისა, რომ ნაოჭების სრულად გაქრობა შეუძლებელია, სწორად შერჩეული მოვლა, პროფილაქტიკური მიდგომები და ინფორმირებული ესთეტიკური არჩევანი საშუალებას იძლევა მათი გაღრმავება შეფერხდეს და კანის ვიზუალური ჰარმონია დიდხანს შენარჩუნდეს.
წყაროები
Baumann L. Cosmetic Dermatology: Principles and Practice. 2nd ed. New York: McGraw-Hill; 2009.
Draelos ZD. Cosmeceuticals and Cosmetic Practice. 2nd ed. Oxford: Wiley-Blackwell; 2015.
Gold MH, et al. Botulinum toxin type A in aesthetic dermatology. Dermatol Surg. 2012;38(2):169–176.
Pavicic T, et al. Efficacy and safety of hyaluronic acid fillers. J Drugs Dermatol. 2011;10(9):990–1000.
