ახალი კარტოფილი — სეზონური პროდუქტი, მსუბუქი გემო და მრავალფეროვანი მომზადების გზები
გაზაფხულისა და ზაფხულის დასაწყისში ბაზარზე გამოჩენილი ახალი კარტოფილი განსაკუთრებით მოთხოვნადი პროდუქტია. მისი ნაზი ტექსტურა, თხელი კანი და მსუბუქი, ოდნავ ტკბილი გემო საშუალებას იძლევა, ის სწრაფად და მარტივად მომზადდეს. სეზონური ბოსტნეულის სწორად გამოყენების მნიშვნელობაზე არაერთხელ გვიმსჯელია SheniSupra.ge-ზე — მაგალითად, როგორ შეიძლება მარტივად მოამზადოთ არომატული გარნირი ახალი ბოსტნეულის რეცეპტების შერჩევით.
ახალი კარტოფილი არ საჭიროებს ხანგრძლივ თერმულ დამუშავებას, რაც მას ყოველდღიური სამზარეულოსთვის პრაქტიკულ არჩევანად აქცევს. ქვემოთ დეტალურად განვიხილავთ მის ძირითად თვისებებსა და მომზადების მეთოდებს.
ახალი კარტოფილის სარგებელი
1. მდიდარია ვიტამინებით
ახალი კარტოფილი შეიცავს C ვიტამინს, რომელიც მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ორგანიზმის ანტიოქსიდანტურ პროცესებში და იმუნური სისტემის მხარდაჭერაში. სეზონურ პროდუქტებში ვიტამინების კონცენტრაცია, როგორც წესი, უფრო მაღალია, რაც მათ განსაკუთრებულ მნიშვნელობას ანიჭებს ყოველდღიურ რაციონში [1].
2. ბოჭკოს წყარო
ახალი კარტოფილის თხელი კანი მდიდარია ბოჭკოთი. სწორედ ამიტომ რეკომენდებულია მისი კარგად გარეცხვა და კანიანად გამოყენება. ბოჭკო ხელს უწყობს საჭმლის მონელების პროცესის მოწესრიგებას და ნაწლავების ნორმალურ ფუნქციონირებას [2].
თუ გსურთ შეიტყოთ მეტი ბოჭკოთი მდიდარი კერძების შესახებ, შეგიძლიათ გაეცნოთ ბოსტნეულის გარნირების იდეებს, სადაც კარტოფილი ხშირად ერთ-ერთი მთავარი ინგრედიენტია.
3. დაბალი კალორიულობა
ახალი კარტოფილი შედარებით ნაკლებად კალორიულია, ვიდრე ხანგრძლივად შენახული ძველი კარტოფილი. მისი წყლის შემცველობა უფრო მაღალია, რაც მას მსუბუქი კვების ნაწილად აქცევს. სწორედ ამიტომ ის ხშირად გამოიყენება როგორც გარნირი თევზთან, ფრინველის ხორცთან ან ბოსტნეულთან.
4. კალიუმის მაღალი შემცველობა
კარტოფილი ბუნებრივად შეიცავს კალიუმს — მინერალს, რომელიც მნიშვნელოვან როლს ასრულებს სითხეთა ბალანსისა და კუნთოვანი სისტემის ფუნქციონირებაში [3].
სეზონური პროდუქტების შერჩევისას სასარგებლოა გაითვალისწინოთ მათი მინერალური შემადგენლობაც, რაზეც ვრცლად საუბარია სტატიაში სეზონური პროდუქტების არჩევის პრინციპები.
ახალი კარტოფილის მომზადების მეთოდები
ახალი კარტოფილის მთავარი უპირატესობა მისი მრავალფეროვანი გამოყენებაა. იგი შეიძლება მომზადდეს როგორც დამოუკიდებელი კერძი, ასევე გარნირი.
1. მოხარშული ახალი კარტოფილი
ინგრედიენტები:
ახალი კარტოფილი
მარილი
კარაქი (სურვილისამებრ)
მწვანილი
ნივრის სოუსი (სურვილისამებრ)
მომზადების წესი:
კარგად გარეცხეთ კარტოფილი გამდინარე წყალში.
მოათავსეთ მარილიან მდუღარე წყალში.
ხარშეთ 15–20 წუთის განმავლობაში, სანამ რბილდება.
გადაწურეთ წყალი და მოასხით კარაქი.
სურვილისამებრ დაამატეთ დაჭრილი მწვანილი ან ნივრის სოუსი.
რჩევა: მოხარშვისას ეცადეთ კარტოფილი ერთნაირი ზომის იყოს, რათა თანაბრად მოიხარშოს.
2. შემწვარი (ღუმელში გამომცხვარი) ახალი კარტოფილი
ინგრედიენტები:
ახალი კარტოფილი
ზეითუნის ზეთი
მარილი
შავი პილპილი
არომატული ბალახეული
მომზადების წესი:
გარეცხეთ კარტოფილი და დაჭერით სასურველ ზომად.
აურიეთ ზეითუნის ზეთთან, მარილთან და პილპილთან ერთად.
დაამატეთ არომატული სანელებლები, ან მწვანილი
გამოაცხვეთ 200°C ტემპერატურაზე დაახლოებით 30 წუთის განმავლობაში, სანამ ოქროსფერი გახდება.
ღუმელში მომზადებული კარტოფილი განსაკუთრებით უხდება ხორციან კერძებს. დამატებითი იდეებისთვის შეგიძლიათ იხილოთ ღუმელში გამომცხვარი კერძების შერჩევა.
3. ორთქლზე მომზადებული ახალი კარტოფილი
ინგრედიენტები:
ახალი კარტოფილი
მცენარეული ზეთი
ლიმონის წვენი
მწვანილი
მომზადების წესი:
მოათავსეთ კარტოფილი ორთქლის ქვაბში.
ხარშეთ ორთქლზე დაახლოებით 20 წუთის განმავლობაში.
მომზადების შემდეგ დაამატეთ მცენარეული ზეთი, ლიმონის წვენი და მწვანილი.
ორთქლზე მომზადება საშუალებას იძლევა პროდუქტის ბუნებრივი ტექსტურა და არომატი მაქსიმალურად შენარჩუნდეს [4].
4. სალათი ახალი კარტოფილით
ინგრედიენტები:
მოხარშული ახალი კარტოფილი
ხახვი
ოხრახუში
ზეითუნის ზეთი
მდოგვის სოუსი
მომზადების წესი:
მოხარშეთ კარტოფილი და დაჭერით საშუალო ზომის ნაჭრებად.
დაუმატეთ წვრილად დაჭრილი ხახვი და ოხრახუში.
შეურიეთ ზეითუნის ზეთი და მდოგვის სოუსი.
ნაზად აურიეთ და გააჩერეთ რამდენიმე წუთით, რათა გემოები შეერწყას.
ეს მსუბუქი და არომატული სალათი იდეალურია როგორც ძირითადი კერძის დამატება, ასევე დამოუკიდებელი კერძი. მსგავსი კომბინაციები ხშირად გვხვდება სალათის რეცეპტების განყოფილებაში.
პრაქტიკული რეკომენდაციები
ახალი კარტოფილი შეინახეთ გრილ, ბნელ ადგილას, თუმცა ხანგრძლივი შენახვა არ არის რეკომენდებული.
მაქსიმალური არომატის შესანარჩუნებლად ეცადეთ მომზადება შეძენიდან რამდენიმე დღეში.
თხელი კანის გამო მისი გაფრცქვნა ხშირად საჭირო არ არის — საკმარისია საფუძვლიანი გარეცხვა.
შეჯამება
ახალი კარტოფილი წარმოადგენს სეზონურ, მრავალმხრივ და პრაქტიკულ პროდუქტს, რომელიც მარტივად ერგება ყოველდღიურ მენიუს. მისი ნაზი ტექსტურა, სწრაფი მომზადების შესაძლებლობა და სხვადასხვა კულინარიულ ტექნიკასთან შეთავსებადობა მას ერთ-ერთ ყველაზე მოთხოვნად ბოსტნეულად აქცევს.
სხვადასხვა მეთოდის გამოყენებით — მოხარშვა, გამოცხობა, ორთქლზე დამუშავება თუ სალათებში დამატება — შესაძლებელია მრავალფეროვანი და დაბალანსებული კერძების მომზადება, რაც სეზონურ სამზარეულოს კიდევ უფრო საინტერესოს ხდის.
წყაროები
McGee H. On Food and Cooking: The Science and Lore of the Kitchen. New York: Scribner; 2004.
Slavin JL. Dietary fiber and body weight. Nutrition. 2005;21(3):411–418.
Weaver CM, Heaney RP. Calcium in Human Health. Totowa: Humana Press; 2006.
FAO. Potatoes and human nutrition. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations; 2008
