ვეიპინგი კლავს – მოზარდი „პოპკორნის ფილტვით“ მძიმე დაავადებას ებრძვის
დიახ, ვეიპინგი ტოქსიკურია და სიცოცხლისთვის საშიში
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
რა მოხდა?
აშშ-ში მოზარდმა 3 წლის განმავლობაში ჩუმად ვეიპინგი დაიწყო – დღეს კი მას დაუდგინდა „პოპკორნის ფილტვი“ (Bronchiolitis obliterans) – სერიოზული და უდრეკი ფილტვის დაავადება, რომელიც საშინელ სიმპტომებს იწვევს:
• მუდმივი ხველა
• სუნთქვის გაძნელება
• ქრონიკული დაღლილობა
• ფილტვის ქსოვილის შეუქცევადი დაჩირქება
რა არის “პოპკორნის ფილტვი”?
ეს დაავადება პირველად გამოვლინდა პოპკორნის ქარხნის მუშებში, რომლებიც ისუნთქავდნენ დიათცილზე (diacetyl) დაფუძნებულ არომატიზატორებს. დღეს კი აეროსოლური არომატები, რომლებიც გამოიყენება ელექტრონულ სიგარეტებში, შეიძლება არ შეიცავდეს დიათცილს, მაგრამ შეიცავს სხვა საშიშ ნივთიერებებს – მაგალითად:
• აცეტოინი (Acetoin)
• ფორმალდეჰიდი (Formaldehyde)
• პროპილენ გლიკოლი და გლიცერინი, რომლებიც თბობისას გარდაიქმნება ტოქსინებად
რატომ არის ვეიპინგი განსაკუთრებით საშიში ახალგაზრდებისთვის?
• გემრიელი, ტკბილი, ხილის არომატები იზიდავს მოზარდებს
• 180-ზე მეტი არომატიზატორია რეგისტრირებული ელექტრონულ სითხეებში
• ეს არომატები, რომლებიც შეიძლება საკვებად იყოს უსაფრთხო, შეჰყავთ ფილტვებში გათბობის შემდეგ – რაც სრულიად სხვა რეაქციებს იწვევს
საშიში სიმართლე:
• აიროვანი ქიმიკატები საჭმლის მომნელებელ სისტემას არ გადიან – ისინი პირდაპირ შედიან ფილტვებში და სისხლში
• წამში აღწევენ გრძელვადიან ზეგავლენას სხვა ორგანოებზე
• ვეიპინგი დაკავშირებულია არამარტო პოპკორნის ფილტვთან, არამედ 2019 წლის Evali-ს კრიზისთან – ასობით სასუნთქი დაზიანება, რომლებიც ამერიკაში სიკვდილის მიზეზი გახდა
ახალგაზრდა ვეიპერების მდგომარეობა კვლევების მიხედვით:
• უფრო მეტი სუნთქვის პრობლემები ვიდრე ჩვეულებრივ მწეველებს
• უფრო მაღალი რისკი ასთმის, ფილტვის ქრონიკული დაავადებებისა და ინფექციებისთვის
• რეგულაციების ნაკლებობა ნიშნავს იმას, რომ ჩვენ მხოლოდ დასაწყისს ვხედავთ
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„ვეიპინგი არ არის უსაფრთხო ალტერნატივა – ეს არის თანამედროვე ნიღბიანი მოწამვლა. მოზარდებს, რომლებიც გემრიელი არომატებით ცდუნდებიან, რეალურად აბოლებენ ქიმიურ ნაზავებს, რომლებიც ასუსტებს ფილტვებს, აზიანებს ტვინს და ამცირებს სიცოცხლის ხანგრძლივობას. ეს უნდა გაჩერდეს!“
წყაროები:
• American Lung Association. “Popcorn Lung and E-Cigarettes – What You Need to Know”. 2024
https://www.lung.org/blog/popcorn-lung-risk-ecigs
• Centers for Disease Control and Prevention (CDC). “Outbreak of Lung Injury Associated with the Use of E-Cigarette, or Vaping, Products”. 2019
• Blount BC et al. “Vitamin E Acetate in Bronchoalveolar-Lavage Fluid Associated with EVALI”. New England Journal of Medicine, 2020
გაიგეთ მეტი:
www.sheniekimi.ge – შენი ჯანმრთელობის სახელმძღვანელო
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
გაავრცელეთ ეს ინფორმაცია – ვეიპინგი შეიძლება მოგეჩვენოთ უწყინარად, მაგრამ რეალურად ეს არის მომაკვდინებელი ჩვევა, რომელიც ფილტვებს ანგრევს ბავშვობიდანვე!
#გიორგიფხაკაძე #drpkhakadze #ვეპინგი #პოპკორნისფილტვი #ახალგაზრდებისდაცვა #საზოგადოებრივიჯანმრთელობა Giorgi Pkhakadze George Bakhturidze თამბაქოს კონტროლის ალიანსი SheniEkimi.ge • შენი ექიმი SheniAmbebi.ge • შენი ამბები SheniMedicina.ge • შენი მედიცინა
